تأملی در نگاه قرآنی به مقوله محیط زیست

حمیدرضا جعفری، حافظ کل قرآن‌کریم در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان‌جنوبی گفت: با تأمل در قرآن کریم درمی‌یابیم که کلام وحی تأکید زیادی بر اجزاء محیط زیست داشته که چرایی آن بسیار حائز اهمیت است.

وی اظهار کرد: الارض به معنای زمین، نجم به معنای ستارگان و کوه و دشت و…بسیار مورد اشاره قرآن بوده ، حتی فراتر از این کلام وحی تأکید دارد که به آفرینش برخی از حیوانات نیز توجه شود که از آن جمله می‌توان به آیه 17 سوره غاشیه اشاره کرد.

تأکید قرآن بر تفکر در آفریش برخی حیوانات

حافظ کل قرآن کریم بیان کرد: خداوند درآیه 17 سوره مبارکه غاشیه می‌فرماید: “أَفَلَا يَنْظُرُونَ إِلَى الْإِبِلِ كَيْفَ خُلِقَتْ  آيا به شتر نمى‌‏نگرند كه چگونه آفريده شده“ و به لحاظ علمی نیز ثابت شده که خلفت شتر شگفتی‌های عجیبی دارد.

جعفری ادامه داد: اگر کلام وحی توصیه به تأمل در محیط زیست و طبیعت می‌کند از این منظر است که انسان با تفکر در آن به قدرت الهی پی ببرد و در حقیقت می‌توان محیط زیست را آیه و نشانه‌ای از پروردگار عالمیان دانست.

وی افزود: وقتی چیزی آیه و نشانه‌ای از قدرت الهی باشد بی شک همگان باید تلاش کنند که این آیه و نشانه را حفظ کنند، خداوند نیز در آیات متعدد دیگری به ضرورت حفظ محیط زیست اشاره دارد از جمله در آیه 205 سوره بقره می فرماید: “وَإِذَا تَوَلَّى سَعَى فِي الْأَرْضِ لِيُفْسِدَ فِيهَا وَيُهْلِكَ الْحَرْثَ وَالنَّسْلَ وَاللَّهُ لَا يُحِبُّ الْفَسَادَ هنگامی که چنین دشمن سرسختی قدرت و حکومتی یابد، می‌کوشد که در زمین فساد و تباهی به بار آورد، و زراعت و نسل را نابود کند؛ و خدا فساد و تباهی را دوست ندارد.“

این حافظ کل قرآن کریم گفت: همچنین در آیه 141 سوره انعام آمده است: “وَهُوَ الَّذِي أَنْشَأَ جَنَّاتٍ مَعْرُوشَاتٍ وَغَيْرَ مَعْرُوشَاتٍ وَالنَّخْلَ وَالزَّرْعَ مُخْتَلِفًا أُكُلُهُ وَالزَّيْتُونَ وَالرُّمَّانَ مُتَشَابِهًا وَغَيْرَ مُتَشَابِهٍ كُلُوا مِنْ ثَمَرِهِ إِذَا أَثْمَرَ وَآتُوا حَقَّهُ يَوْمَ حَصَادِهِ وَلَا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لَا يُحِبُّ الْمُسْرِفِينَ و اوست که باغ هایی که درختانش برافراشته و باغ هایی که درختانش بدون داربست است، و درخت خرما، و کشتزار با محصولات گوناگون، و زیتون، و انار شبیه به هم و بی‎شباهت به هم را پدید آورد. از میوه‌های آنها هنگامی که میوه داد بخورید، و حقِّ الهیِ آن را روز درو کردنش که به تهیدستان اختصاص داده شده بپردازید، و از اسراف در خوردن وخرج کردن بپرهیزید، که قطعاً خدا اسراف کنندگان را دوست ندارد.“

اقدام حضرت نوح برای بقاء نوع حیوانات

وی اظهار کرد: همچنین در زندگی انبیاء الهی به نکاتی برمی‌خوریم که از آن می‌توان درس‌های محیط زیستی گرفت که یک نمونه آن در زندگی حضرت نوح(ع) است که بعد از ساخت کشتی به امر الهی از هر نوع حیوانی جفتی را در کشتی گذاشت.

جعفری یادآور شد: این اقدام حضرت نوح(ع) به سبب حفظ نوع حیوانات از انقراض بود، که این مسئله برای همه کسانی که دغدغه محیط زیست دارند، حائز اهمیت است.

حکیمه بهمن‌زاده