اخبار هرمزگان و منتخب اخبار ایران و جهان | پایگاه خبری تحلیلی هرمزبان اخبار هرمزگان، گزیده اخبار ایران و جهان و تحولات منطقه را در پایگاه خبری هرمزبان دنبال کنید
به گزارش پایگاه خبری هرمزبان به نقل از خبرنگار خبرگزاری فارس، مقام معظم رهبری چند سالی است که بر تحقق اقتصاد مقاومتی و اقتصاد دانشبنیان تاکید دارند، رهبر معظم انقلاب حتی بارها در رابطه با کندی شتاب علمی کشور صحبت کردند و به مسئولان تذکر دادند که برای ثبات پیشرفت علمی کشور تدبیری بیندیشند.
اما آنچه در عمل از مسئولان دیدیم توقف طرحهای کلان ملی و کندی شتاب علمی کشور بود.
رکود در علم کشور در دولت یازدهم مانند حوزههای اقتصادی به چشم آمد در حالیکه مسئولان وزارت علوم این مسئله را نفی میکنند.
در این زمینه با قاسم جعفری عضو هیأت علمی دانشگاه و عضو سابق کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی به گفتوگو نشستیم.
* آقایان بگویند طرحهای کلان ملی چه شد؟
فارس: معاون پژوهشی وزیر علوم در نشست خبری خود اعلام کرد که ایران در رتبه اول نرخ رشد علمی دنیا قرار دارد، با توجه به اینکه آمار نشان از کندی شتاب علمی دارد چطور معاون وزیر چنین مسئلهای را بیان میکند؟
جعفری: ممکن است آقایان بگویند رتبه ما حفظ شده، ولی وقتی ما در مورد رشد علمی صحبت میکنیم در این زمینه باید بگوییم رشد علمی ما 11 برابر متوسط رشد علمی دنیا بود که در این سالها پایین آمده و شاهد این ادعا نیز فرمایشات مقام معظم رهبری است که در چند جلسه به طور مستقیم به وزیر علوم فرمودند که رشد علمی کاهش یافته، بنابراین مسئله بسیار روشن است.
یکی از مسائل دیگر، توقف طرحهای کلان ملی است، آقایان بگویند طرحهای کلان ملی چه شد؟ بگویند دانشگاههای برتر ما در حال حاضر چه کار پژوهشی انجام میدهند؟ یک بحث ساده این است که در سالهای 84 تا 89 هر روز اخباری از پیشرفتهای علمی را میشنیدیم و پژوهشگاههای ما کارهای علمی بزرگ انجام میدادند، به طور مثال؛ پژوهشگاه رویان به یک برند علمی تبدیل شده بود، ولی در این سالها چقدر خبر از پیشرفتهای علمی شنیدیم؟
مسئله جدیتر این است که ما اعضای هیأت علمی را در کانالی هدایت میکنیم که زحمت را اعضای هیأت علمی ما میکشند، ولی سود آن به دیگران میرسد.
یکی از ظلمهای ناشی از سیاستهای غلط وزارت علوم این مسئله است و به این صورت انجام میشود که اساتید ما پژوهش میکنند، کشورهای دیگر اجرا میکنند، زیرا سیاستگذاری غلط است و از استاد ما درست حمایت نمیشود و به طرحهای پژوهشی توجه نمیشود.
فارس: مسئولان وزارت علوم از کمبود بودجه طرحهای کلان ملی صحبت میکنند، گویا این مسئله سبب توقف طرحهای کلان شده است؟
جعفری: معاون پژوهشی وزیر گلایه میکند، در صورتی که خودش مجری کار است، پس از چه کسی گلایه میکند؟ اگر از دولت گلایه میکند که وزیر علوم باید بتواند در هیأت دولت از پژوهش دفاع کند، مثلاً معاون وزیر گلایه میکند و میگوید دولت برای اعلام درصد پژوهش به دستگاهها باید از وزارت علوم سؤال کند، هماهنگی این مسئله برعهده وزیر علوم است، چرا وزیر نان جایگاهش را میگیرد ولی این کار را انجام نمیدهد؟
میگویند طرحهای کلان متقاضی نداشته که حذف شده، در حالیکه نمیتوان گفت تمام طرحهای کلان متقاضی ندارد، بخشی از طرحهای کلانِ حذفشده دارای متقاضی بود.
* مسئولان دولت خودشان هم مسئول هستند و هم منتقد!
یکی از اشکالات این دولت این است که فرد در عین اینکه مسئول کار است، منتقد هم میشود، گویی به خاطر نباریدن باران به سازمان هواشناسی تذکر دهیم.
وزیر علوم، مسئول دفاع از پروژههای پژوهشی است و باید این کار را انجام دهد، ولی وزیر اصلاً انگیزه و حتی اشراف ندارد.
* وزیر علوم به کارش اشراف ندارد
انتقاد ما به وزیر علوم این است که به کارش اشراف ندارد، زمانی که نماینده مجلس بودم، برای پاسخگویی به اعضای کمیسیون، معاونانش را به همراه خود میآورد، در حالی که نمایندگان طبق قانون باید از وزیر سؤال میکردند.
مشکل این است باید کسانی مسئولیت داشته باشند که آستینهایشان بالا باشد و در میدان حاضر شوند.
آقایان میخواهند از رودخانه خروشان بگذرند ولی پاهایشان خیس نشود، چنین مسئلهای شدنی نیست.
معاون وزیر باید پاسخ دهد نه اینکه نقد کند، آمارهایی که ارائه میدهند هم فکر میکنم با واقعیتها ملموس نیست، آرزو داریم وقتی رادیو گوش میدهیم، هر روز اخبار پیشرفتهای علمی را بشنویم، چرا دیگر از پرتاب موجود زنده به فضا و ماهوارهها خبری نیست؟ پژوهشگرانمان ضعیف شدهاند، یا به دلیل حمایت نشدن پژوهشگران، پروژهها پیش نمیرود؟
فارس: برای اینکه به رشد مطلوب برسیم باید چه کار کنیم؟
جعفری: به جای اینکه آقایان دانشگاههای غیرانتفاعی را رشد دهند، به جای اینکه برای یک دانشگاه 17 هزار دانشجوی دکتری هماهنگ کنند و نقش دلال داشته باشند، باید به پژوهش برسند. وقتی 17 هزار دانشجوی دکتری آن هم در واحدهایی که حتی یک استادیار ندارند، آموزش میدهیم، مشخص است که پژوهش به کجا میرسد.
برای افزایش شتاب و رشد علمی به صورتی که مقام معظم رهبری میخواهند و ملت انتظار دارند و در شأن ملت است، باید از ظرفیتها درست استفاده شود، ولی این اتفاق نمیافتد و در پایان گلایه هم میکنند.
فارس: گویا اعتباراتی که قرار بود از محل جدول 14 به پژوهش اختصاص یابد حذف شده است، ارزیابی شما در مورد این مسئله چیست؟
جعفری: سال گذشته 7 هزار و 500 میلیارد تومان برای پژوهش گذاشتند اما اصلاً تخصیص داده نشد، امسال دولت شویی به راه انداخت و همان بودجه را 9 هزار میلیارد رساند، زیرا بودجهای که پرداخت نمیشود فرقی ندارد که چقدر باشد، آیا اگر جدول 14 حذف نمیشد، تخصیص داده میشد؟ البته من بر این عقیدهام که حذف جدول 14 از سوی مجلس اشتباه بود، ولی بود و نبود این جدول چه تفاوتی داشت؟ شاید دلیل رأی نمایندگان به حذف جدول 14 نیز همین بود که بودجه تخصیص داده نمیشود.
فارس: به طور کلی در بخش حمایت از پژوهشگران به چه صورت عمل میشود؟
جعفری: بخشی در صندوق نوآوری و شکوفایی نسبتاً خوب عمل شده، البته با آرمانها فاصله دارد و ایدهآل نیست، ولی فقط در معاونت علمی و صندوق نوآوری و شکوفایی در بخش حمایت از پژوهشگران تحرکی دیده میشود.
