اخبار هرمزگان و منتخب اخبار ایران و جهان | پایگاه خبری تحلیلی هرمزبان اخبار هرمزگان، گزیده اخبار ایران و جهان و تحولات منطقه را در پایگاه خبری هرمزبان دنبال کنید
به گزارش پایگاه خبری هرمزبان به نقل از خبرنگار اقتصادی باشگاه توانا خبرگزاری فارس، در تاریخ 12 دسامبر 2015 در پاریس، 195 کشور جهان در بیستویکمین اجلاس کنوانسیون سازمان ملل متحد به سندی دست یافتند که مبتنی بر آن تمامی کشورهای عضو موظف هستند برنامه خود را برای کاهش انتشار گازهای گلخانهای انسان ساخت خصوصاَ دیاکسیدکربن ارایه دهند.
این سند با این پیشفرض به امضا رسید که انتشار دیاکسیدکربن باعث تشدید اثر گلخانهای و در نتیجه باعث گرمای غیرطبیعی کره زمین ناشی از فعالیت بشر خواهد شد. پیش فرضی که درباره صحت آن تردیدهای بسیار جدی از سوی برخی از دانشمندان ممتاز جهانی مطرح شده است.
در این باره با نصیبالله دوستی مطلق به گفتوگو نشستیم. وی دانشآموخته دکتری رشته فیزیک از دانشگاه شینهوا در چین و کارشناس تحلیل خط مشی گرمایش جهانی در مرکز رشد دانشگاه امام صادق (ع) است.
*گازهای گلخانهای گرمایش ایجاد نمیکنند
نصیبالله دوستی مطلق در این باره به خبرنگار فارس گفت: گازهای گلخانهای انسانساخت عامل ایجاد گرمایش زمین نیستند و باید به دنبال دلیل دیگری برای وقوع این پدیده بود.
وی افزود: متاسفانه نه تنها در کشور ما بلکه در جهان، عدهای هنوز تفاوت بین گازهای آلاینده و گازهای گلخانهای را هم نمیدانند و جای تعجب دارد که برخی از مسولان تراز اول محیط زیست کشور مشکل گرمایش جهانی را به گازهای آلاینده ربط میدهند.
این کارشناس عنوان کرد: مونواکسیدکربن، اوزون، ذرات معلق، سرب، اکسیدهای نیتروژن، و بعضی اکسیدهای کربن از جمله گازهای آلاینده محیط زیست به شمار میآیند اما دیاکسیدکربن در زمره گازهای گلخانهای است.
(شکل1: گازهای آلاینده محیط زیست و گازهای گلخانهای)
دوستی تصریح کرد: جالب این است که حتی اثرات این گازها بر محیط زیست و سلامت انسان نیز با هم متفاوت است.
وی تهدید سلامتی انسانها، سرطان، مسمومیت، مشکلات قلبی و تنفسی، ناباروری، بارانهای اسیدی، کاهش سطح کیفی زندگی افراد، افسردگی و آسیب به سایر جانداران را از جمله اثرات گازهای آلاینده برشمرد.
این کارشناس، ذوب یخهای قطبی، سیل، خشکسالی، افزایش تعداد روزهای گرم سال، بارشهای شدید حارهای، انقراض جانداران قطبی و زیر آب رفتن جزایر را اثرات گرمایش زمین دانست.
(شکل 2: اثرات گازهای آلاینده و گرمایش زمین)
این کارشناس اظهار داشت: برای اندازهگیری غلظت دیاکسیدکربن در اتمسفر چند موسسه در دنیا وجود دارد که قویترین آنها مرکز ملی اطلاعات محیط زیست آمریکا NOAA است.
وی افزود: این موسسه دارای بیشترین دادهها در این مورد است. برای اطلاعات بیشتر در این باره میتوان به این آدرس اینترنتی مراجعه کرد.
دوستی مطلق افزود: هرچند در این خصوص شبهههایی وجود دارد، از جمله آنکه غلظت دیاکسید کربن در نقاط مختلف متفاوت است و جای سوال است که این رقم اعلام شده مربوط به چه ارتفاعی است اما صرف نظر از همه خطاهای ممکن به آن استناد میشود.
این کارشناس اظهار داشت: شکل زیر افزایش غلظت دیاکسیدکربن را از سال 1955 تا 2015 نشان میدهد و منبع آن NOAA است.
(شکل3: سیر افزایش دیاکسیدکربن)
وی در خصوص فرآیند اثر گلخانهای گفت: برای امواج الکترومغناطیسی که از خورشید به زمین میرسد چند اتفاق میافتد؛ چنانکه برخی از آنها بر اثر برخورد با ابرها و دیگر ذرات باز میگردند و برخی نیز بر اثر برخورد با قسمتهای مختلف زمین انعکاس پیدا کرده و بازمی گردند.
این کارشناس مرکز رشد دانشگاه امام صادق(ع) ادامه داد: مقداری از این امواج نیز جذب شده و مجدداً به صورت انرژی گرمایی باز میگردد، که در اینجا اثر گلخانهای اتفاق میافتد؛ در واقع امواجی که از زمین دفع میشوند میتوانند باعث به وجود آمدن اثر گلخانهای شوند.
دوستی مطلق افزود: این امواج که باعث به وجود آمدن اثر گلخانهای گاز دی اکسید کربن میشوند، در بازه 12 تا 16 میکرون هستند و تنها این امواج میتوانند اثر گلخانهای دی اکسید کربنی ایجاد کنند.
(شکل4: وقوع اثر گلخانهای)
وی تصریح کرد: اولین مقالهای که اثر گلخانهای را به افزایش یا کاهش دما نسبت داده، به مقالهای باز میگردد که در سال 1896 توسط آرهنیوس چاپ شد و جالب است بدانید که در آنجا بحث سرمایش زمین و اثر وقوع عصر یخبندان مطرح بود نه گرمایش آن.
این کارشناس اضافه کرد: دانشمندان، فیزیکدانان و شیمیدانان در آن زمان به دنبال این بودند که علت وقوع عصر یخبندان را متوجه شوند و به این دلیل این مطالعات صورت گرفت.
دوستی مطلق بیان کرد: آقای لانگلی یک بلولومتر ساخته بود که به وسیله آن امواج ساطع شده از سطح ماه را در طیفهای مختلف اندازه میگرفت؛ با استفاده از اطلاعات و میزان غلظت گازهای مختلف به این نتیجه رسید که عصر یخبندان بر اثر کاهش آنی گازهای گلخانهای همچون دیاکسیدکربن است.
وی ادامه داد: در واقع در این نظریه بیان میکند اگر غلظت دی اکسید کربن به صورت یک تصاعد هندسی تغییر کند، تغییرات گرمایش زمین به صورت تصاعد حسابی خواهد بود.
این کارشناس تحلیل خط و مشی گرمایش جهانی افزود: در نتیجه بیان شد که غلظت دیاکسیدکربن در اثر یک واقعه نصف شد و دما 5 درجه کاهش یافت؛ همین امر باعث به وجود آمدن عصر یخبندان شد.
وی اضافه کرد: برای اطلاعات بیشتر میتوان در این مقاله میتوان موارد مناسبی را یافت.
*مقالات مختلف درخصوص تغییر دما با تغیر غلظت دیاکسیدکربن
دوستی یادآور شد: بعد از این ماجرا نظریههای دیگری نیز مطرح شد که در شکل زیر آورده شده است.
(شکل 5: بیان تغییرات دما با افزایش دو برابری دیاکسید کربن توسط افراد مختلف )
وی اضافه کرد: در بین این نظریهها تغییر دما تا 9 درجه نیز بیان شده است یعنی در واقع گفته شد اگر غلظت دیاکسیدکربن دو برابر و یا نصف شود، به اندازه 9 درجه افزایش یا کاهش دما خواهیم داشت.
این کارشناس تصریح کرد: جدیدترین نظریه در سال 2015 توسط یک گروه آلمانی به نام و مشهور مطرح شد. این گروه بیان کردند که اگر غلظت دیاکسیدکربن افزایش پیدا کند، دما به اندازه چهار دهم درجه سلسیوس تغییر خواهد کرد.
دوستی مطلق عنوان کرد: اتفاق جالبی که در سال 2007 در آمریکا افتاد، انتشار مقالهای بود که تاثیرات دیاکسیدکربن بر محیط زیست را بررسی کرد. در این مقاله اثبات شد که غلظت دیاکسیدکربن و گرمایش ارتباطی با هم ندارند.
(شکل 6: مقاله اثرات زیست محیطی با افزایش دیاکسیدکربن)
وی اظهار داشت: فردریک سیتز رئیس وقت آکادمی علوم آمریکا این مقاله را داوری کرد و پس از آن نامهای توسط ایشان نوشته شد.
(شکل 7: نامه فریدریک سیتز )
دوستی افزود: به دنبال آن نیز یک دادخواست در آمریکا تهیه شد و 31 هزار و 487 نفر آن را امضا کردند.
این کارشناس مرکز رشد دانشگاه امام صادق(ع) با بیان اینکه 9 هزار و 29 نفر از امضاکنندگان این مقاله دارای مدرک دکتری هستند، گفت: در حال حاضر نیز امکان رایگیری وجود دارد و میتوان به سایت www.petitionproject.org برای امضای آن مراجعه کرد اما منوط به آن است که بعد از امضا، اصل آن ارسال شود.
*دیاکسید کربن عامل گرمتر شدن زمین یا سبزتر شدن آن؟
دوستی مطلق بیان کرد: یکی دیگر از مقالاتی که نظریه گرمایش جهانی بر اساس افزایش دی اکسید کربن را زیر سوال میبرد، به شخصی برمیگردد که که با توجه به آزمایشات خود نشان داد زمانی که غلظت دیاکسیدکربن افزایش پیدا میکند، زمین سبزتر میشود؛ چراکه دیاکسیدکربن به عنوان غذای گیاهان مصرف میشود.
وی ادامه داد: این شخص درختهایی را در فضاهای مختلف کاشته بود و یکی را به منبع دیاکسیدکربن وصل کرده بود و دیگری را خیر؛ و در نهایت مشاهده کرد آن درختی که به منبع دی اکسیدکربن وصل است، سریعتر رشد کرده است.
(شکل 8: مقاله سبز شدن زمین و عوامل تاثیرگذار بر آن)
این کارشناس عنوان کرد: مقاله دیگری که در سال 2013 در مجله نیچر چاپ شد، نتایج بسیار جالبی داشت؛ محتوای مقاله این بود که حتی اگر از افزایش دی اکسید کربن جلوگیری شود، بازهم گرمایش جهانی ادامه دارد.
(شکل 9: مقاله )
وی اظهار داشت: 95 درصد اثر گلخانهای توسط بخار آب و 4 درصد توسط دیاکسیدکربن تولید میشود؛ 95 درصد دیاکسیدکربن توسط طبیعت و 5 درصد نیز توسط کل فعالیتهای انسانی آزاد میشود.
دوستی مطلق اضافه کرد: با این حساب تنها دو هزارم درصد اثر گلخانهای توسط دیاکسیدکربن انسانساخت ایجاد میشود.
وی یادآور شد: دو عامل گازهای گلخانهای و امواج مغناطیسی که از زمین میآیند، از عوامل ایجاد اثر گلخانهای هستند و اگر یکی از آنها به اشباع برسد، دیگری تاثیرگذار نخواهد بود.
این کارشناس به آزمایش انجام شده در این زمینه اشاره کرد و اظهار داشت: اگر دیاکسیدکربن موجود در جو به قدری افزایش یابد که قادر به جذب کامل باندهای آی آر در باندهای جذبی مخصوص خود شود، بعد از آن افزایش دیاکسیدکربن دیگر تاثیر گلخانهای ندارد چرا که موجی وجود ندارد که اثر گلخانهای ایجاد کند.
دوستی مطلق مدلی را با عنوان «مدل لایهای» ارایه داد که نشان میدهد افزایش دیاکسیدکربن تا یک حد خاصی گرمایش ایجاد میکند و در حال حاضر این حد رد شده است.
*مدل لایهای چه میگوید؟
این کارشناس عنوان کرد: در این مدل اتمسفربه شکل یک کره در نظر گرفته میشود که زمین، هسته آن کره است و جو اطراف زمین آن را بصورت لایه های روی هم افتاده در بر گرفته است.
(شکل 10: مدل لایهای)
وی تصریح کرد: حال اگر هوای تشکیل دهنده اتمسفر زمین را به صورت لایه هایی بر روی هم تصور کنیم که نسبت به باندهای جذبی گاز دی اکسید کربن نیمه شفاف و نیمه کدر است، آنگاه تعداد کافی از این لایهها می تواند تابشهای مورد نظر را کاملاً جذب و حذف نماید و لایههای مزید بر آن گرچه حاوی مقداری گاز گلخانهای دی اکسید کربن هستند، اما نقش گلخانهای نداشته و مشارکتی در گرمایش زمین نخواهند داشت.
دوستی مطلق ادامه داد: برای مثال اگر در مسیر عبور نور صفحه نیمه شفافی قرار دهی، نور کمتری از صفحه عبور خواهد کرد و اگر به تعداد صفحات به قدری بیافزاییم به طوری که هیچ نوری از صفحات عبور نکند و همگی جذب شوند، پشت صفحات مورد مثال تاریک خواهد بود و نیازی به افزودن صفحات بیشتر برای جذب نیست.
وی افزود: بنابراین هر تعداد صفحه نیمه شفاف که بر این مقدار افزوده شود هیچ تاثیری در جذب بیشتر نور نخواهند داشت.
(شکل 11: عبور نور از صفحات موازی)
این کارشناس در ادامه تاکید کرد: بنابراین اگر کمیت دی اکسید کربن در جو بقدری افزایش یابد که قادر به جذب کامل امواج بلند برد مادون قرمز در باندهای جذبی مخصوص خود شود، بعد از آن نباید افزایش دی اکسید کربن در جو تاثیر گلخانهای داشته باشد.
دوستی مطلق در پایان یادآور شد: برای مشاهده مقالات اینجانب درباره گرمایش جهانی میتوان به این آدرس وب سایت مراجعه کرد.
گفتوگو از فاطمه عبداللهی
