کارکرد‌ موزه‌های علم و فناوری در پیوند مفاهیم دینی و سایر علوم

به گزارش پایگاه خبری هرمزبان به نقل از خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا)، ششمین همایش ملی موزه علوم و‌فناوری با موضوع یادگیری مفاهیم علمی در موزه‌ها 14 تا 16 دی‌ماه جاری در محل موزه ارتباطات و موزه ملی ایران و‌ با حضور سیف‌الله جلیلی، رئیس موزه علوم و فناوری، گودرز صادقی، رئیس دانشگاه محقق‌اردبیلی، سیدحسین مجتبوی، مدیر دانشگاه‌های فرهنگیان خراسان‌رضوی و جمعی از پژوهشگران داخلی و خارجی برگزار شد. پیرامون توجه به علوم انسانی به ویژه علوم قرآنی و دستاورهای دانشمندان مسلمان در موزه‌های علم و فناوری با سیف‌الله جلیلی، گودرز صادقی و سیدحسین مجتبوی گفت‌وگو کردیم.
سیف‌الله جلیلی در خصوص برنامه‌های موزه علوم در راستای توجه به مفاهیم علوم انسانی و قرآنی به خبرنگار ایکنا گفت: موزه علوم و فناوری در همه زمینه‌ها تلاش می‌کند به بومی‌سازی علوم کمک کند. نام موزه؛ علوم و فناوری است و شاید این به ذهن برسد که موزه‌ها فقط در حیطه علوم و فناوری فعالیت دارند، اما یکی از بحث‌های اساسی ما توجه به علوم انسانی و به‌ویژه علوم قرآنی است، چرا که اگر به سایر علوم نیز اشراف پیدا کنید خواهید دید همه علوم منشا قرآنی دارند.
وی اظهار کرد: موزه علوم و فناوری برای سال ۹۶ برنامه‌ای دارد و در زمینه علوم انسانی و قرآنی، کارگاه‌هایی در خرداد ماه برگزار خواهد شد. به دلیل پتانسیل بالایی که در این رشته‌ها در سطح کشور وجود دارد، تلاش می‌شود از این ظرفیت استفاده شود. فضایی در این راستا به علوم انسانی و قرآنی اختصاص داده خواهد شد.

جلیلی گفت: موزه‌های علوم و فناوری موزه‌های تعاملی هستند و سال آینده فرصت مناسبی است که در این کارگاه‌ها اساتید علوم انسانی و قرآنی شرکت کنند و بتوانیم دانش‌آموزان و دانشجویان را با مفاهیم علوم انسانی و علوم قرآنی آشنا کنیم. این کارگاه‌ها سال آینده با مشارکت حوزه‌های علمیه، موزه قرآن و وزارت ارشاد برگزار خواهد شد.
موزه‌های علم و فناوری محل پیوند مفاهیم دینی و سایر علوم است
سیدحسین مجتبوی، مدیر استانی دانشگاه فرهنگیان در خراسان‌رضوی و عضو شورای مرکزی دانشگاه فرهنگیان نیز در گفت‌وگو با ایکنا درباره اهداف موزه‌های علوم و فناوری گفت: موزه‌ها یکی از زیربناها و ابزارهای یادگیری علوم انسانی و علوم قرآنی هستند. آموزش‌ها صرفا نباید در حیطه آموزش‌های تئوری باشند. اگر بخواهیم پیوندی بین مفاهیم دینی و مفاهیم تاریخ طبیعی برقرار کنیم، به راحتی توسط موزه‌های علوم و فناوری قابل پیوند است. دانشجویان می‌توانند آثار فراوان خلقت خداوند را در این موزه‌ها ببینند.

وی اظهار کرد: یکی از راه‌های تدریس مفاهیم خداشناسی، استفاده از شواهد طبیعی و جهان رنگارنگی است که خداوند آفریده، بنابراین موزه‌ها محل نمایان شدن این آثار شهودی است. با استفاده از موزه‌های تاریخ طبیعی و علوم و فناوری می‌توان ارتباط تنگاتنگی بین مفاهیم قرآنی و سایر علوم برقرار کرد.
مدیر دانشگاه‌های فرهنگیان خراسان‌رضوی در خصوص برنامه‌های قرآنی دانشگاه فرهنگیان گفت: دانشگاه فرهنگیان امسال میزبان سی‌ویکمین جشنواره قرآن و عترت بود و این جشنواره با شرکت حدود ۶۰۰ دانشجو از سراسر کشور و همکاری ۷ دانشگاه، به میزبانی دانشگاه فرهنگیان برگزار شد.
علوم انسانی هدف و سایر علوم وسیله‌اند
گودرز صادقی، رئیس دانشگاه محقق‌اردبیلی درباره سطح توجه به دستاوردهای علوم قرآنی و دانشمندان مسلمان در موزه‌های علم و فناوری به ایکنا گفت: موزه تاریخ علوم اردبیل از دو سال پیش، به منظور عمومی‌سازی علم و تقویت هویت ملی و منطقه‌ای، توسط دانشگاه محقق‌اردبیلی راه‌اندازی شده و علاوه بر موزه تاریخ علوم اردبیل، دو واحد کوچک و پویا راه‌اندازی شده‌اند؛ یکی دارالقرآن که توسط نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری تاسیس شده و دیگری اندیشکده علم و دین است که به صورت مشترک توسط نهاد رهبری و دانشکده ادبیات دانشگاه محقق اردبیلی قرار است به زودی فعالیت خود را آغاز کند.

وی افزود: فرهنگ ما هویت اصلی ماست و همه علوم اعم از علوم تجربی، ریاضیات، فیزیک، مهندسی، پزشکی و… وسیله هستند و علوم انسانی هدف‌اند. متاسفانه توجه کمی به این شاخه از دانش می‌شود. خیلی از افراد توجیه نیستند و فرزند خود را که از ضریب هوشی خوبی برخوردار است، تشویق می‌کنند تا در رشته‌های پول‌ساز تحصیل کنند، این در حالی است که، آن چیزی که آینده ما را تامین می‌کند، علوم انسانی و رشته‌های چون الهیات، علوم تربیتی و حتی تربیت بدنی است، این علوم هدف هستند، خیلی ساده است؛ چرا که انسان به این دنیا آمده تا ارتقای معنوی پیدا کند.
رئیس دانشگاه محقق اردبیلی اظهار کرد: باید سرمایه‌گذاری زیادی روی علوم انسانی و علوم قرآنی شود. در پژوهش‌های علوم انسانی و قرآنی نتیجه‌گیری به مراتب سخت‌تر از سایر علوم است. در جوامع غیرپیشرفته، سیستم‌های حکومتی از دانشمندان علوم انسانی توقع دارند هر سازی نواختند، طبق خواست آنان عمل کنند و نتیجه‌ای که دولت‌هایشان می‌خواهند از تحقیق‌ها و پژوهش‌هایشان استخراج کنند. بنابراین لازم است که دولت و سایر قوا آزادی اندیشه کافی را در رشته‌های علوم انسانی تامین کنند و کرسی‌های نظریه‌پردازی و آزاداندیشی که مقام معظم رهبری به حق طرفدار این کرسی‌ها هستند، جدی گرفته شود.

مریم روزبهانی