“گُم‌گُم سحری” آیین هرمزگانی‌ها در ماه رمضان

به گزارش پایگاه خبری هرمزبان به نقل از خبرگزاری بین‌المللی قرآن‌(ایکنا) از هرمزگان، گم گم” در گویش محلی هرمزگان به صدای طبل و دهل گفته می‌شود “گم گم سحری” صدای طبلی بوده که در گذشته در سحرهای ماه رمضان در کوی و محله ها برای بیدارکردن مردم نواخته می شده است.

در زمان‌های گذشته مراسم گُم گُم سحری در هرمزگان با هدف بیدارکردن مردم برای خوردن سحری اجرا می‌شد؛ عده‌ای از طریق مناجات یا طبل یک ساعت قبل از اذان صبح مردم محله را بیدار می کردند و قبل از رسیدن اذان هم با مناجات به آنها اطلاع می دادند که لحظات اذان نزدیک است.

در بندرعباس دیر زمانی است که ماه مبارک رمضان را به سبک و شیوه خود اجرا می کند که شاید در تمامی ایران بی‌نظیر باشد مراسمی که برگرفته ازسنت اجداد و نیاکان و اعتقادات مردم پاک این سرزمین است.

در زمان‌های گذشته با نزدیک شدن ماه مبارک رمضان افرادی با نواختن بردهل و با همراهی یکی دو نفر به درب کوچه‌ها و معابر عمومی رفته و با این روش اعلام می‌کردند که زمان سحر رسیده است و مردم برای گرفتن روزه آن روز از خواب بر می‌خواستند در پایان ماه مبارک رمضان نیر این افراد برای گرفتن عیدی خود با نواختن دهل به درب منزل‌ها رفته و مردم به آنها هدیه و عیدی می‌دادند.

این مراسم بیشتر در محله سید کامل، پشت شهر، محله فینی ها و حسین آباداجرا می شد و باید گفت این آیین‌ها جز میراث معنوی و ناملموس هرمزگان است که به ثبت ملی کشور نیز رسیده است

در حال حاضر نیز مراسم سحرو در شهرستان جاسک اجرا می‌شود که عده‌ای با گفتن سحرو سحر شد درب خانه‌ها را به صدا در می‌آورند و صاحب خانه را برای خوردن سحری بیدار می کنند.

در شهرستان میناب نیز با حلول ماه رمضان بیشتر سالمندان و جوانان مینابی روزه می گیرند و هیچ بهانه ای را جایز نمی دانند، در طول ماه رمضان مردم این شهرستان پیر و جوان دور هم جمع می شوند و قرآن می خوانند.

اهل سنت جزیره قشم در ماه رمضان هرشب بعد از نماز عشا نماز تراویح به جای می آورند. بیش از 80 درصد بومی‌های جزیره قشم سنی مذهب اند.

مساجد در روزها و شب‌های این ماه پر برکت شلوغ تر از روزها و شب های دیگر است. مردم پس از اقامه نماز مغرب و عشا مختصری افطاری می خورند که در میان اهالی هرمزگان به «لب گشودن» بازکردن روزه معروف است سپس تلاوت یک جزء قرآن کریم به روح آن صفا می دهد.

مردم هرمزگان ماه رمضان را ماه برکت می‌نامند و معتقدند منشا هر نوع درآمد و افزایش رزق و روزی یکسال در ماه رمضان رقم می خورد.

مردم هرمزگان به روزهای آخر ماه شعبان بویژه سه روز آخر آن و بخصوص روز آخر بیشتر توجه می کنند و این روزها را روزه می گیرند.

در هرمزگان عده ای از گذشته عادت دارند در غروب روز آخر ماه شعبان به پشت بام ها رفته تا با چشم غیرمسلح ماه نو را ببینند.

با قطعی شدن ماه رمضان استان هرمزگان حال و هوای دیگری به خود می گیرد. خوردن و آشامیدن در ملاء عام برچیده می‌شود و تا غروب هر روز به حرمت این ماه عزیز کسی که روزه هم نیست به خود اجازه نمی دهد بین مردم روزه خواری کند.

مردم هرمزگان در شب های قدر اعمال وارد شده در این شب را انجام می دهند و مخصوصا دعای «جوشن کبیر» که به «دعای 100 بند» معروف است. آنان با خود نخی را همراه دارند که با خواندن هر بند از دعای جوشن کبیر یک گره به آن می زنند و در مکانی نگهداری می کنند.

برخی معتقدند که اگر این نخ 100بند را همراه داشته باشم یا در خانه خود نگهداری کنم آن سال با مشکلی مواجه نخواهم شد.

در هرمزگان از شب بیست ویکم ماه مبارک رمضان مراسم ختم قرآن و فاتحه برای اموات به مدت 9 شب برگزار می شود.

افراد یک تا چند قاری معروف به ملا به منزل خود دعوت می کنند و هریک، یک جز قرآن را به نیت ثواب به روح اموات دعوت کننده تلاوت می کنند .

این رسم یک سابقه دیرینه در نزد هرمزگانی ها دارد و مردم هرمزگان معتقدند که اموات آنها در ماه رمضان چشم انتظار هستند و این مناسبت نوعی احترام به اموات است .

در جاسک اهل سنت 6 روز آخر ماه رمضان بعد از نماز تراویح دعا می خوانند و کم کم از رمضان خداحافظی می کنندو برای کمک به خانه فقرا می روند، مردم این شهرستان غروب 27 رمضان هم با سفره های رنگی مردم شیعه و سنی را برای افطاری دعوت کرده و برای اموات خود ختم قرآن می گذارند.

در زمینه افطاری مردم هرمزگان عادت دارند که روزه خود را با آب جوش یا چای کمرنگ و خرما باز کنند، البته خوراکی‌های دیگری نظیر فرنی ، شیرینی ، نان های محلی ، رنگینک ، دشو(برنجی که با شیره خرما پخته می‌شود) و رولت خرما بر سر سفره افطار خودنمایی می کنند.

مردم هرمزگان اعتقاد دارند از غذای سفره افطاری خود برای همسایه هم ببرند تا غذا گواراتر شود. افطاری دادن در هرمزگان یک رسم حسنه است.

مردم پس از اقامه نماز در مسجد از همسایه ها می خواهند برای صرف افطاری به منزل آنان بروند.

مردم در روزهای پایانی ماه رمضان به اسقبال عید فطر می روند و بر این باورند که غذای روز عیدفطر برای کسانی که روزه بوده اند یک مزه دیگری دارد که روزه خواران هرگز طعم آن را نخواهند چشید.

عید فطر اهمیت ویژه ای برای مردم هرمزگان دارد به گونه ای که تا 3 روز پس از آن به هم تبریک و شادباش می گویند، ساکنان بلوچ و اهل سنت هرمزگان عیدفطر را مهمتر از اعیاد دیگر می دانند و تشریفات ویژه ای برای این عید قائلند.

ساکنان شهرها و روستاها و جزایر هرمزگان در روز عید فطر پس از ادای نماز عید به گورستان رفته و برای درگذشتگان فاتحه می خوانند، در روز عید فطر مردم این دیار برای عرض تبریک به خانه های هم رفته و با صبحانه عید شامل چای ، برنج و گوشت پذیرایی می شوند وخوردن مقداری گوشت یا حلیم روز عید مرسوم است.

در این روز بیشتر خانواده ها دیدار جمعی با تمام اعضای خانواده دارند که اکثر آنها در یک مهمانی بزرگ شرکت می‌کنند و پس از نهار ظهر عید رمضان به دیدار بقیه فامیل ودوستان خود می‌روند و پیرمردان و پیرزنان سنی هرمزگانی از روز پس از عید فطر تا 6 روز روزه می گیرند.

درجزیره قشم در روز عیدفطر و پس از ادای نماز عید سفره گسترده ای پهن می شود و از نمازگزاران پذیرایی می شود. مردم شهرستان سیریک نیز روز عید فطر لباس نو می پوشند. این مردم طوری برنامه ریزی می کنند که برای عید حتماً لباس نو داشته باشند.

همچنین در شهرستان رودان بیشتر نانوایی ها دو روز قبل از رسیدن عیدفطر به پخت شیرینی ها و کلوچه های محلی برای پذیرایی عید می پردازند.

در هرمزگان روز عید فطر بسیاری از کدورتها با پا در میانی بزرگان و ریش سفیدان فامیل از بین می رود و دوستی و آشتی بین مردم حکم فرما می شود.

یکی از سنت های حسنه مردم در روز عید فطر پرداخت فطریه و در اصطلاح محلی (سر روزه ) است که پیش از اقامه نماز عید فطر آماده می کنند؛ برخی در همان میعادگاه نماز تحویل می دهند و برخی هم که افراد فقیر و نیازمندی می شناسند به خانه آنها می فرستند.

اشتراک گذاری خبر

WhatsApp
Telegram
X
Facebook
LinkedIn
Skype
Email
Print

هرمزبان

اخبار دیگر رسانه ها صرفاً به منظور آگاهی رسانی منتشر شده و نظرات بیان شده در آنها، الزاماً بیانگر دیدگاه های هرمزبان نیست. پایگاه خبری هرمزبان وابسته به هیچ نهاد و سازمانی نیست و با هزینه های شخصی اداره می شود. این پایگاه دارای مجوز رسمی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است و در چارچوب قانون مطبوعات و قوانین جاری کشور به اطلاع رسانی و فعالیت خبری می پردازد. صاحب امتیاز و مدیرمسئول: مهدی کمالی وبگاه شخصی: MahdiKamali.ir

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دیگر اخبار سایت:

برگزاری جلسه ستاد دهه فجر آموزش و پرورش ناحیه یک بندرعباس

هرمزبان – جلسه ستاد دهه فجر آموزش و پرورش ناحیه یک بندرعباس، صبح امروز با حضور دکتر علی یگانه، مدیر آموزش و پرورش ناحیه یک، معاونین و اعضای ستاد در دفتر مدیریت برگزار شد و برنامه‌های ویژه این ایام در مدارس ناحیه یک مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

ادامه خبر »

نظارت بالینی آموزشی بر فرآیند یاددهی و یادگیری در مدارس دکتر حسابی و پویش ناحیه یک بندرعباس

هرمزبان – نظارت بالینی آموزشی با حضور کارشناسان و سرگروه‌های درسی متوسطه دوم نظری در مدارس ناحیه یک بندرعباس با هدف ارتقای کیفیت آموزش و بهبود فرآیند تدریس برگزار شد.

ادامه خبر »

میزبانی ناحیه یک بندرعباس از ارزیابی تخصصی مدیران و کارکنان تربیتی مدارس استان

هرمزبان – آموزش و پرورش ناحیه یک بندرعباس میزبان فرآیند ارزیابی کارکنان تخصصی مدارس شامل مدیران، معاونان، مربیان امور تربیتی و مراقبین سلامت مناطق مختلف استان هرمزگان بود که با حضور ارزیابان حرفه‌ای استانی برگزار شد.

ادامه خبر »
بازدید مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان از روند برگزاری آزمون پایش کیفیت آموزشی در مدارس متوسطه دوم ناحیه یک بندرعباس

بازدید مدیرکل آموزش و پرورش هرمزگان از روند برگزاری آزمون پایش کیفیت آموزشی در مدارس متوسطه دوم ناحیه یک بندرعباس

هرمزبان – آزمون هماهنگ پایش کیفیت آموزشی مدارس متوسطه دوم عادی دولتی و شبانه‌روزی استان هرمزگان، با هدف سنجش وضعیت آموزشی دانش‌آموزان، در حال برگزاری است و هم‌زمان با اجرای این آزمون، مسئولان استانی و ناحیه‌ای از حوزه‌های امتحانی بازدید کردند.

ادامه خبر »

ستاری‌فرد: خدمت به دانش‌آموزان با نیازهای ویژه وظیفه‌ای انسانی و اخلاقی است

هرمزبان – دکتر صادق ستاری فرد مشاور مدیرعامل پالایشگاه نفت بندرعباس در آیین تحویل اقلام توان‌بخشی به دانش‌آموزان با نیازهای ویژه، خدمت به این قشر از جامعه را فراتر از یک مسئولیت اداری و در زمره وظایف انسانی و اخلاقی دانست.

ادامه خبر »

الهام پوردهقان: نگاه به دانش‌آموزان دارای نیازهای ویژه باید مبتنی بر توانمندسازی و مسئولیت‌پذیری باشد

هرمزبان – دکتر الهام پوردهقان معاون دادستان مرکز استان هرمزگان در مراسم تحویل اقلام توان‌بخشی به دانش‌آموزان با نیازهای ویژه، بر لزوم تغییر نگاه از دلسوزی صرف به برنامه‌ریزی هدفمند و توانمندسازی این دانش‌آموزان تأکید کرد.

ادامه خبر »
آیین تحویل اقلام توان‌بخشی به دانش‌آموزان با نیازهای ویژه در هنرستان دخترانه مهر برگزار شد

آیین تحویل اقلام توان‌بخشی به دانش‌آموزان با نیازهای ویژه در هنرستان دخترانه مهر برگزار شد

هرمزبان – آیین تحویل اقلام توان‌بخشی به دانش‌آموزان با نیازهای ویژه با مشارکت دستگاه‌های اجرایی و صنعتی استان و با هدف حمایت از جامعه دانش‌آموزی استثنایی، در هنرستان دخترانه مهر برگزار شد و جلوه‌ای از همدلی و توجه به توانمندسازی این دانش‌آموزان را به نمایش گذاشت.

ادامه خبر »

به روایت تصویر/ آغاز جام اقتدار ایران در ناحیه یک بندرعباس؛ میدان ورزش، یادمان شهدای دانش‌آموز

هرمزبان – آیین افتتاحیه مسابقات ورزشی «جام اقتدار ایران» یادواره ۳۴ شهید دانش‌آموز جنگ تحمیلی، همزمان با گرامیداشت چهل‌وهفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، با حضور مسئولان، فرهنگیان و دانش‌آموزان در آموزش و پرورش ناحیه یک بندرعباس برگزار شد؛ رویدادی که با هدف ترویج نشاط، همدلی و پاسداشت فرهنگ ایثار و شهادت در میان نسل نوجوان، جلوه‌ای از پیوند ورزش، هویت ملی و ارزش‌های انقلابی را به تصویر کشید.  /عکاس: مهدی کمالی

ادامه خبر »

افتتاح مسابقات ورزشی جام اقتدار ایران در ناحیه یک بندرعباس به یاد شهدای دانش‌آموز

هرمزبان – آیین افتتاحیه مسابقات ورزشی «جام اقتدار ایران» یادواره ۳۴ شهید دانش‌آموز جنگ تحمیلی ۱۲ روزه و گرامیداشت چهل‌وهفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، با حضور مسئولان، دانش‌آموزان و فرهنگیان در آموزش و پرورش ناحیه یک بندرعباس برگزار شد. این مسابقات با هدف ترویج روحیه همدلی، نشاط و پاسداشت فرهنگ ایثار و شهادت در میان نسل نوجوان اجرا می‌شود.

ادامه خبر »